BELMONT

Belmont – jest to jedno z wielu  wzgórz Wilna, usytuowane przy ul. Stefana  Batorego we  wschodniej części miasta. Nazwę tłumaczy się w dwojaki sposób. Jednym kojarzy się to z “piękną górą”, innym – z nazwiskiem Francuza, który pozostał w Wilnie po kampanii napoleońskiej i u podnóża wzgórza nad brzegiem wartkiej Wilenki zbudował dobrze prosperujacy młyn. Przed kilkunastu laty na ruinach starego młyna i w okolicy  powstał kompleks eleganckich restauracji z różnorodną kuchnią, jest  hotel,sale konferencyjne. Teren jest bardzo ładnie uporządkowany,są stawy, fontanny, altanki, urządzono alejki spacerowe, którymi można dojść do słonecznego zegara, zobaczyć z urwiska panoramę miasta. W restauracji nad brzegami Wilenki można wypić kawę,zjeść dania różnej kuchni, a na stawie zobaczyć parę czarnych łabędzi.

 

20170703_121404 bel20170703_12125120170703_120755 bel2 20170703_12053520170703_12022720170703_120029

MUZEUM TECHNIKI I ENERGETYKI W WILNIE

W 2003 roku  w pomieszczeniach pierwszej wileńskiej elektrowni, zbudowanej w 1902 roku, powstało Muzeum Techniki i Energetyki. Zajmuje ono 5000 m kw. Można spacerować pomiędzy dawnymi kotłami, turbinami, generatorami, obejrzeć przedmioty techniki sprzed 50-60  i więcej lat, np.: maszyna „Singer” do szycia butów, czy magiel z końca XIX wieku. Dla mnie to była wycieczka do czasów dzieciństwa,kiedy w pokoju był taki telewizor, odkurzacz, lodówka itp.Ciekawe są sale z wyposarzeniem elektrowni sprzed kiludziesięciu lat, stare samochody i motory. Dla młodzieży są sale z interaktywnymi grami, pomagającymi zrozumieć wiele zagadnień fizyki. Jest możliwość obejrzenia starych fotografii Wilna. Poznajemy w muzeum rozwój przemysłu i technologii Wilna w ciągu ostatnich 120 lat.

DSCN2000DSCN1999DSCN1998DSCN1996DSCN1995DSCN1994DSCN1992DSCN1987DSCN1991DSCN1990DSCN1989DSCN1988

WERKI

Werki są położone w odległości około 10 km od centrum Wilna. Nazwa Werki pochodzi od starolitewskiego słowa “verkt”, co oznacza “płacz”. Do dziś zachował się piękny teren, gdzie można odpocząć, słuchająć śpiewu ptaków i nacieszyć oko zielenią parku i panoramy.

Tereny te król Jagiełło podarował wileńskim biskupom i Werki stały się zamiejską letnią ich rezydencją.Był zbudowany pałac i budynki gospodarcze.

Właśnie tu w Werkach zmarł biskup Albert Radziwiłł ( 1519 ), tu lubił mieszkać biskup Walerian Protasewicz ( 1556-1579). W XVII wieku mieszkał tu i zmarł biskup Eustachy Wołłowicz ( 1630). Eustachy Wołłowicz przebudował park i pałac w stylu barokowym. Przy pałacu była stajnia, wozownia, piwnice z winem, browar, cegielnia, tartak, zwierzyniec, nad brzegiem Wilii – karczma.W 1633 i w 1639 roku gościł w Werkach król Władysław Waza .W progach tego pałacu gościł car Piotr Wielki w 1705 roku.

W1700 roku biskup Konstanty Brzostowski przebudował pałac w stylu twierdzy, założył drogę Krzyżową, która kończyła się przy kościele Znalezienia Krzyża Pańskiego,  zbudował kościół i klasztor trynitarzom ( dziś kościół w Trynapolu).

W 1780 roku tereny Werek stały się własnością biskupa Ignacego Massalskiego. Zaczęto przebudowywać pałac i pobliski teren według projektu znanego niemieckiego architekty Marcina Knakfusa. Wkrótce powrócił do Wilna z zagranicy Wawrzyniec Gucewicz i dokończył  budowanie pałacu. Obaj architekci byli masonami i  w budynkach pałacowych umieścili wiele symboli masonerii. Wewnątrz reprezentacyjnej części powstały piękne schody i wielka sala z kopułą. Pałac posiadał trzy skrzydła, w bocznych były pomieszczenia dla służby. Najpiękniejszą była część reprezentacyjna. Było w niej kilka sal, 30 pokoi, kaplica, skarbiec, biblioteka, kolekcja broni i obrazów, teatr, gdzie w 1788 roku odbyło się przedstawienie pt.: „Wesele Figaro”. Odbywały się tu najwspanialsze święta i wtedy pałac rozjaśniały tysiące świec, a park – fajerwerki. W pałacu był wodociąg i później gazowe oświetlenie. Po śmierci Ignacego Massalskiego Werki stały się własnością jego siostrzenicy,Heleny de Ligne, która zapisała je swemu mężowi, Wincentemu Potockiemu.

Podczas wojny 1812 roku Francuzi spalili reprezentacyjna część pałacu. W innych skrzydłach pałacowych od 1813 do 1815 roku przebywali jeńcy francuscy. W 1816 roku Wincenty Potocki sprzedał pałac w Werkach marszałkowi Stanisławowi Jasińskiemu, który wyremontował wschodnią część pałacu i stworzył w niej swoją rezydencję. Dbał o park, młyn, a w 1839 roku sprzedał Werki  księciu Ludwikowi Wittgensteinowi,który zaczął remontować pałac według projektu Karola Podczaszyńskiego,ale część reprezentacyjną w 1846 roku trzeba było zburzyć aż do fundamentów . Do wschodniego skrzydła dobudowano basztę  i oranżerię, w której nawet przy mrozie  – 22 stopni, wewnątrz było +18 stopni Celsjusza. Dojrzewały tu banany, ananasy, rosły róże, fikusy, w pozłacanych klatkach śpiewały ptaki, grała muzyka. Ludwik Wittgenstein  zapisał Werki swej drugiej żonie, Leonii Baratyńskiej. Jednak w 1874 roku syn Ludwika Wittgensteina – Piotr kupił pałac u macochy i rządził nim 13 lat. Zaczęto wyprzedawać ziemię i wypiłowywać lasy pod budowę willi. Po śmierci Piotra Wittgensteina pałac w Werkach jako spadek otrzymała jego siostra, Maria Hohenlohe, która była żoną kancelrza królestwa Prus, jednak jako cudzoziemka  władze carskie  nie pozwoliły jej otrzymać tego pałacu. Więc  sprzedała go w 1901 roku żonie rosyjskiego generałgubernatora  Aleksandrze Czepelewskiej.

Ostatnim właścicielem pałacu w Werkach był dworzanin czeskiego pochodzenia Kazimierz Spinek, który kupił pałac w 1910 roku i mieszkał w nim do drugiej wojny światowej.Po wojnie pałac znacjonalizowano, w latach 1949-1956 była w nim szkoła przewodniczących kołchozów, w latach 1956-1959 technikum hodowli zwierząt i bursa studentów.W 1959 r.  przekazano go Litewskiej Akademii Nauk.. Od 1960 roku w pałacu rozmieszczono instytut botaniki i zoologii, który jest do dziś. W 1976 roku rozpoczęto restaurację wschodniego skrzydła, gdzie od 1978 roku umieszczono zarząd naukowców. Dzieła sztuki z pałacu znajdują się w Prezydenturze i Muzeum Malarstwa.

Obecnie zespół pałacowy w Werkach jest częścią parku regionalnego o powierzchni 36 ha, w którym są 300-letnie dęby i inne stare drzewa. Urządzono tu również szlak ornitologiczny. Z tarasu widokowego rozciąga się piękny widok na płynącą w dole Wilię, wzgórza,  lasy i Wilno.

Zachowało się wiele dawnych budynków: zachodnia i wschodnia oficyny, pawilion, stajnia, dom stróża, oranżerie, piwnice dawnego pałacu, stara poczta, budynek administracyjny, kotłownia, wieża ciśnień, fragmenty ogrodzenia.

images verki verki2DSCN1975 DSCN1976 DSCN1966 DSCN1980 DSCN1978 DSCN1977 DSCN1979 DSCN1969 DSCN1985 DSCN1986 DSCN1964DSCN1983DSCN1968

 

 

 

 

Šiuo metu unikalus Verkių rūmų architektūros ansamblis saugomas Verkių karštovaizdžio architektūros draustinyje. Verkiai visada traukė nuostabia gamta, viliojo gražiais ir turtingais statiniais, legendomis ir turininga istorija.

 

 

© 2017 UAB Gero serviso garantija. Visos teisės saugomos. sukūrė 

 

 

TELŠIAI ( TELSZE)

Nawet się nie spodziewałam, ze tak daleko od Wilna jest piękne i bogate muzeum. Są w nim meble, dzieła sztuki,pochodzące z pałaców okolicznej magnaterii, przeważnie z pałacu Platerów.

Katedra w Telszach pod wezwaniem świętego Antoniego Padewskiego jest niesamowicie piękna. A i miasteczko uroczo położone nad jeziorem  i bardzo zadbane.

Zbliża się lato i urlopy, więc warto wybrać się na Żmudź.

„Cudze chwalicie, swego nie znacie. Sami nie wiecie, co posiadacie” – myślałam, wracając do domu.

DSCN1962 DSCN1961 DSCN1957 DSCN1955 DSCN1952 DSCN1959

PLUNGĖ (PLUNGIANY)

Jeszcze jedna miejscowość na Żmudzi, należąca kiedyś do rodziny Ogińskich, to Płungiany. To tu Ogińscy założyli szkołę muzyczną, w której uczył się Mikołaj Konstanty Cziurlonis, a potem otrzymał od Ogińskiego stypendium, by mógł kontynuować naukę w Warszawie i w Niemczech.

Szkoda,że w 1921 roku państwo litewskie znacjonalizowało majątek Ogińskiego. Pałac popadł w ruinę. Dopiero teraz, zaledwie przed rokiem pałac został odbudowany.Warto tam pojechać.W byłym pałacu Ogińskich mieści piękne muzeum.

DSCN1943 DSCN1946

RIETAWAS (RETÓW)

Retów od końca XVIII wieku należał do rodziny Ogińskich. Mieszkał tu kompozytor Michał Kleofas Ogiński, potem jego syn – Ireneusz, po nim Bogdan Ogiński. Każdy z nich zdziałał wiele dla rolniczego i przemysłowego rozwoju miejscowości. Bardzo dużo włożyli w oświatę i polepszenie bytu mieszkańców.

Zadziwił mnie rozmach, z jakim był zbudowany kościół .Podziwiałam entuzjazm i energię ludzi, którzy  dbają o pamięć rodu Ogińskich

. DSCN1937 DSCN1936 DSCN1940

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO KRZYŻA ( BONIFRATRÓW) W WILNIE

Nuotrauka0578 Nuotrauka0579 Nuotrauka0577Nuotrauka0580

Kościół Świętego Krzyża położony jest w pobliżu monumentalnej budowli Pałacu Prezydenckiego.

             Historia budowy kościoła sięga w głąb wieków. W jednej  z wileńskich legend mówi się, że w czasach pogańskich, za panowania księcia Olgierda ( połowa XIV wieku), jego namiestnik –Piotr  Gasztołd sprowadził do Wilna franciszkanów i umieścił ich w swoim pałacu, gdzie założyli klasztor. Wkrótce  w mieście wybuchła zaraza, o wywołanie której ludzie oskarżyli  obcych w pogańskim Wilnie franciszkanów. Rozpuszczono plotkę, że bracia zatruwali studnie. Rozjuszony tłum zaatakował klasztor i poganie zaczęli gonić i mordować  braci. Rozgniewany książę Olgierd  srogo ukarał winnych, a Gasztołd  pochował zamordowanych braci w swym ogrodzie. Wkrótce z grobu męczenników wytrysnęło źródło krystalicznie czystej wody.

              Minęły wieki i w 1543 roku biskup wileński Paweł Holszański nad źródełkiem zbudował kaplicę. Prawie sto lat później, w1635 roku  biskup Abraham Woyna przy kaplicy zbudował szpital, a do opieki nad chorymi sprowadził braci bonifratrów. Wkrótce po przybyciu do Wilna na miejscu kapliczki bonifratrzy zbudowali mały kościółek. Od 1651 roku opiekował się klasztorem biskup Jerzy Tyszkiewicz. Rozsławiła kościół znajdująca się w podziemiach studnia z cudowną wodą, mającą właściwości lecznicze różnych chorób, ale przede wszystkim oczu.

             Niestety,  kościół spłonął podczas pożaru Wilna w 1737 roku. Odbudowana po pożarze świątynia z niewielkimi zmianami zachowała się do dziś. Przy fasadzie znajdują się dwie skromne wieże z pięknymi hełmami, które przypominają styl późnego baroku. Kościół odznacza się niezwykłą prostotą formy. Fasada jest podzielona w pionie i w poziomie na trzy części, akcentowana skromnymi gzymsami. Ozdobą fasady są dwie wieżyczki o wysmukłych oknach, zwieńczone rokokowymi, metalowymi hełmami o wymyślnym lecz pięknym kształcie Na szczycie i wieżyczkach znajdują się metalowe krzyże o delikatnym rysunku. W środku fasady znajduje się wnęka z kopią obrazu ołtarzowego.  W ołtarzu głównym znajduje się obraz Matki Boskiej Śnieżnej, uważany za cudowny, zwany też Matką Boską Bonifratrów. Wnętrze jednonawowe, o nisko zawieszonym sklepieniu, wyposażone w trzy niewielkie ołtarze o wystroju barokowym.

           Bonifratrzy prowadzili szpital aż do kasaty zakonu w 1843 roku. Zajmowali się leczeniem chorych, także psychicznie, ziołolecznictwem i prowadzeniem aptek. W roku 1903 szpital psychicznie chorych przeniesiono do Nowej Wilejki. Zaczął się remont kościoła . Bonifratrzy powrócili do Wilna dopiero w 1924 roku. W klasztorze otworzyli przytułek dla starców i jadłodajnię dla ubogich „Caritas”. Ponieważ z wykształcenia byli przeważnie medykami, więc leczyli mieszkańców i sprzedawali leki.

           Po drugiej wojnie światowej znów opuścili miasto.  W 1949 roku –kościół zamknięto, w klasztorze zamieszkali ludzie.  W 1976 roku kościół  przekształcono  w salę koncertową, tzw. Małą Salę Barokową. W 1995 roku świątynię konsekrowano, zwrócono cudowny obraz Matki Boskiej Śnieżnej i krucyfiks, które były przechowywane w kościele świętej Anny w Wilnie.  W 1995 roku budynki klasztorne przekazano dla zgromadzenia  sióstr  Niepokalanego Poczęcia Najświętszej NMP. W 2002 roku  kościół został pięknie odnowiony, obecnie zakończono  prace remontowe klasztoru.Odbywają się tu nabożeństwa w języku litewskim i po łacinie.

KALWARIA WILEŃSKA

DSCN1902 DSCN1901 DSCN1905 DSCN1906 DSCN1910 DSCN1909 DSCN1907

Kalwaria Wileńska jest bardzo licznie odwiedzana przez wiernych. Historia kościoła jest powiązana z historią Kalwarii Wileńskiej, która sięga XVII wieku, gdy biskup Jerzy Białłozor w roku 1662 postanowił w tym miejscu zbudować Kalwarię jako znak wdzięczności Bogu za odzyskaną przez kraj niepodległość po wojnie z carem Aleksiejem Michajłowiczem w 1661 roku. Powołano specjalną komisję.  Wydzielono na ten cel około 170 ha ziemi. Zaproszono braci dominikanów i tak rozpoczęła się budowa Drogi Krzyżowej. Pierwszy drewniany kościół oraz kaplice zbudowano przed 1669 rokiem. Do XX wieku architektura zespołu Kalwarii Wileńskiej jedynie w małym stopniu uległa zmianom. Większe zniszczenia wiązały się tylko z obecnością  wojsk francuskich, które w 1812 roku zajęły kościół i klasztor, urządzając w nich koszary i szpital. Po zakończeniu wojen napoleońskich wszystkie kaplice odrestaurowano. W 1824 roku władze carskie odebrały dominikanom większą część ziemi klasztornej, by w 1850 roku zamknąć także sam klasztor. Zamknięcie klasztoru nie oznaczało jednak wygaśnięcia tradycji pielgrzymkowych do Kalwarii, przeciwnie – pod koniec XIX i na początku XX wieku odwiedzanie tego sanktuarium stało się wyjątkowo popularne. Powstały w XVIII wieku kościół pw. Onalezienia Krzyża Świętego oraz zespół architektoniczny klasztoru i 35 stacji Męki Pańskiej zachował się prawie bez zmian aż do nadejścia sowietów. Władze sowieckie rozpoczęły niszczenie kaplic już w latach 1962–1963. Kapliczki w Kalwarii zaczęto jedną po drugiej burzyć, a w 1963 roku w jedną noc wysadzono w powietrze istniejące jeszcze kaplice, oprócz czterech, stojących najbliżej kościoła. Nieco wcześniej zniszczono także stojącą za Zielonym Mostem kapliczkę Chrystusa, niosącego krzyż, która długie lata wskazywała pielgrzymom drogę z Wilna do Kalwarii. W maju roku 1990 po odzyskaniu przez Litwę niepodległości rozpoczęto pracę nad odbudową kaplic. Najpierw trzeba było zebrać materiały ikonograficzne, zdjęcia. Przeprowadzono badania archeologiczne, zrobiono projekty i dopiero potem rozpoczęto odbudowę. Prace trwały 12 lat i po 40 latach od momentu zniszczenia kaplic, w maju 2002 roku były wyświęcone wszystkie stacje Drogi Krzyżowej.

Kilka razy do roku wierni obchodzą Drogę Krzyżową.

 

MUZEUM ADAMA MICKIEWICZA W WILNIE

W pobliżu pomnika Adama Mickiewicza przy ul. Bernardyńskiej w skromnej starej kamieniczce znajduje się Muzeum Adama Mickiewicza. Mieszkał tu Wieszcz w 1822 r. Podobno, redagował tu „Grażynę”. W 1911 roku staraniami  redaktora Jana Obsta powstaje  tu Izba Pamięci Poety. W muzeum znajdują się autentyczne eksponaty, należące do Adama Mickiewicza: biurko, krzesło i fotel. Po drugiej wojnie światowej otwarto w tym budynku  Muzeum Adama Mickiewicza,które jest czynne od 1955 roku. Muzeum jest filią Biblioteki Uniwersytetu Wileńskiego.Znajduje się w nim dokument z podpisem Adama Mickiewicza. Są tłumaczenia utworów Adama Mickiewicza na różne języki świata, są kopie pomników Adama Mickiewicza z różnych miast, kopia jego maski pośmiertnej, portrety jego przyjaciół i profesorów.

Dopiero od kilkunastu lat muzeum, dzięki polskim mecenasom, jest pięknie odremontowane, a ludzie tu pracujący ze znawstwem i miłością opowiadają ciekawe historie nie tylko z życia Adama Mickiewicza.

Dyrektor muzeum Rimantas Szalna oraz kustoszki Alicja i Leokadia organizują wystawy, spotkania oraz  bardzo interesujące wieczorki pt.: „Środy Literackie”.

DSCN1899 DSCN1898 DSCN1895DSCN1894  DSCN1896

 

 

KOŚCIÓŁ PW. ŚW. TERESY W WILNIE

Kościół św. Teresy przy Ostrej Bramie często nazywany Ostrobramskim zbudowano na pocz. XVII w. z fundacji rodu Paców i Dubowiczów. Był to pierwszy bezwieżowy  kościół w Wilnie w stylu baroku. Pierwotny kościół, który spłonął w połowie XVIII w., został na nowo odbudowany i przetrwał do dziś. Fasada jest wykonana ze szwedzkiego piaskowca, a portal z białych i czarnych marmurów.  Zwraca uwagę piękny barokowy ołtarz główny, koronkowa drewniana ambona i podobna do niej balustrada na chórze. Sklepienie nawy głównej jest udekorowane freskami, przedstawiającymi sceny z życia świętej Teresy z Awili.
Wiele lat w XIX w. nad restauracją kościoła pracował znany malarz wileński Kanuty Rusiecki. Są w świątyni dwa obrazy należące do niego: Michał Archanioł i święty Piotr. W kościele tuż przy wejściu są dwie kaplice: Matki Boskiej Dobrej Rady i Pocieja, w której  spoczął w końcu XVIII w. skarbnik WKL Maciej Pociej. W 1935 r. w jednej z kolumn w skrytce w srebrnej urnie złożono serce zmarłego  Marszałka Józefa Piłsudskiego. Uroczysty pogrzeb odbył się 12.05.1936 r. i serce Marszałka spoczęło na Rossie przy matce.
Nabożeństwa są po litewsku i po polsku.

DSCN1865     DSCN1867

DSCN1866  DSCN1864 DSCN1862DSCN1863